บทความประจำวัน วันนี้เสนอเรื่อง “คีโตเจนิก ไดเอต กินไขมันลดน้ำหนัก” ท่านผู้ฟังครับ/คะ ปัจจุบันนี้กระแสการลดน้ำหนักเปลี่ยนไปเรื่อย ๆ ทุกปี และมีหลากหลายรูปแบบมากขึ้น หลายท่านอาจจะเคยได้ยินว่าการกินเพื่อลดน้ำหนักจะต้องกินอาหารประเภทไขมันสูงให้น้อยลง แต่การกินแบบใหม่ที่ช่วยลดน้ำหนักที่กำลังเริ่มและได้รับความนิยมมากขึ้น ก็คือการกินไขมันสูงเพื่อลดน้ำหนักที่เรียกว่า “คีโตเจนิก ไดเอต” (Ketogenic Diet) หรือมักจะเรียกสั้น ๆ ว่า “คีโตไดเอต” (Keto Diet) ที่ยิ่งกินไขมันเท่าไร น้ำหนักก็ยิ่งลด ครับ/ค่ะ การกินแบบคีโตไดเอต คือการกินที่เน้นไขมันสูง รองลงมาด้วยโปรตีน โดยลดคาร์โบไฮเดรตและน้ำตาลให้เหลือในปริมาณที่น้อยมาก ๆ แต่ให้แทนที่ด้วยไขมันทั้งจากพืชและสัตว์แทน เมื่อลดปริมาณการกินคาร์โบไฮเดรตและน้ำตาลลงอย่างมาก จากเดิมที่ร่างกายเคยใช้พลังงานจากอาหารจำพวกคาร์โบไฮเดรต น้ำตาล มาใช้เป็นพลังงาน เมื่อร่างกายได้รับสารอาหารประเภทนี้น้อยมาก ร่างกายจำต้องหาแหล่งพลังงานอื่นมาแทนที่ นั่นคือมาจากไขมันนั่นเอง กระบวนการนี้ก่อให้เกิดสภาวะการเผาผลาญที่เรียกว่า “คีโตสิส” ทำให้เกิดสารที่เรียกว่า “คีโตน” ในตับ โดยหลังจากเริ่มการกินแบบคีโตเจนิกไปหลายวันหรือหลายสัปดาห์ ร่างกายจะค่อย ๆ ปรับจนสามารถนำไขมันและคีโตนมาใช้เป็นพลังงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ หรือเรียกง่าย ๆ คือการเปลี่ยนร่างกายให้กลายเป็นเครื่องจักรกลเผาผลาญไขมันให้เป็นพลังงานในตัวเอง ทั้งนี้ อาหารที่สามารถกินได้ คือ ไขมันและน้ำมัน แต่ต้องเป็นไขมันที่มาจากธรรมชาติ ทั้งพืชและสัตว์ โดยพยายามกินไขมันต่างชนิดควบคู่กันไป เช่น ไขมันจากเนื้อสัตว์ เนื้อติดมัน ไขมันจากพืช เนย ชีส น้ำมันหมู น้ำมันมะพร้าว น้ำมันมะกอก อาหารจำพวกถั่ว เป็นต้น นอกจากนี้ สามารถเลือกกินเนื้อสัตว์และไข่ได้ แต่กินในปริมาณที่เหมาะสม เน้นการกินผัก โดยเฉพาะจำพวกผักใบเขียว อาหารที่ควรเลี่ยง คือ คาร์โบไฮเดรตและน้ำตาลสูง อาทิ อาหารจำพวกข้าวและแป้งต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นข้าวที่เรากินกันอยู่ทุกวัน และผลิตภัณฑ์จากข้าวต่าง ๆ ที่สำคัญสิ่งหนึ่งที่เราจะลืมไม่ได้คือไขมันทรานส์ เพราะถึงแม้ว่าการกินแบบคีโตเจนิกจะเน้นให้กินแต่ไขมัน แต่ควรเป็นไขมันที่มาจากไขมันสัตว์หรือพืชอย่างอะโวคาโด เป็นต้น สำหรับการกินแบบคีโตเจนิกนั้นอาจเหมาะกับผู้ที่รักการกินไขมัน แต่ก็มีข้อควรระวังที่ผู้ต้องการลดน้ำหนักต้องรู้เช่นกัน อาทิ อาจทำให้เกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียน เบื่ออาหาร ปวดศีรษะ เพลีย นอนไม่หลับ ท้องผูก เพิ่มความเสี่ยงการเกิดนิ่วที่ไต ผู้ที่มีภาวะผิดปกติเรื่องตับ ตับอ่อน หรือไขมันในเลือดสูงควรระวังและปรึกษาแพทย์ หรือนักโภชนาการอาหารก่อน เพราะอาจก่อให้เกิดผลเสียต่อสุขภาพอย่างถาวรได้ ท่านผู้ฟังครับ/คะ การจำกัดอาหารหรือใช้วิธีการลดน้ำหนักแบบเร่งรัด อาจทำให้น้ำหนักที่ลดลงนั้นไม่ยั่งยืน และอาจก่อให้เกิดปัญหาพฤติกรรมการกินที่ผิดปกติ ดังนั้น ควรไปตรวจสุขภาพ ตลอดจนปรึกษาแพทย์ หรือขอคำแนะนำจากนักโภชนาการก่อนเพื่อความปลอดภัย การลดน้ำหนักควรลดอย่างมีสุขภาพดีและถูกต้องตามหลักโภชนาการ โดยต้องเลือกกินอาหารให้หลากหลายครบทั้ง 5 หมู่ และในปริมาณที่พอดี เน้นผัก และผลไม้รสไม่หวานจัด ลดหวาน มัน เค็ม ร่วมกับการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ พักผ่อนให้เพียงพอ ทำจิตใจให้สดชื่น ไม่เครียด เท่านี้เราก็จะมีรูปร่างที่ดี สุขภาพแข็งแรง และห่างไกลโรคอีกด้วย ครับ/ค่ะ จบบทความประจำวัน เรื่อง “คีโตเจนิก ไดเอต กินไขมันลดน้ำหนัก” เรียบเรียงโดย ปาณิสรา พานแก้ว/ เตชินท์ มัชฌันติกะ ท่านผู้ฟังที่สนใจบทความดังกล่าว สามารถดาวน์โหลดได้ที่เว็บไซต์ สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย radiothailand.prd.go.th หรือติดต่อได้ที่ส่วนกระจายเสียงในประเทศ โทรศัพท์ 0 2277 3804 ในวันและเวลาราชการ ที่มา : สื่อมัลติมีเดีย กรมอนามัย