บทความประจำวัน วันนี้เสนอเรื่อง “กระเพาะปัสสาวะอักเสบ โรคใกล้ตัว” ท่านผู้ฟังครับ/คะ คนหนุ่มสาววัยทำงานที่ต้องทำงานอย่างต่อเนื่องเป็นเวลานานๆ ชอบกลั้นปัสสาวะ ไม่ค่อยลุกไปเข้าห้องน้ำ อาจทำให้ติดเป็นนิสัยได้ อีกทั้งยังเสี่ยงต่อการเกิดโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ อาการของโรคนี้เป็นอย่างไร ร้ายแรงหรือไม่ มาติดตามรับฟังกัน ครับ/ค่ะ โรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ เป็นโรคที่เกิดจากกระเพาะปัสสาวะติดเชื้อแบคทีเรีย โดยเกิดจากเชื้ออีโคไล ซึ่งจะมีอยู่มากบริเวณรอบๆ ทวารหนัก สามารถเข้าสู่ร่างกายได้หลายทาง เช่น การทำความสะอาดหลังถ่ายอุจจาระไม่ถูกวิธี การมีเพศสัมพันธ์ การสวนปัสสาวะ เป็นต้น นอกจากนี้ อาจเกิดได้จากสาเหตุอื่นที่ไม่ใช่เชื้อแบคทีเรีย เช่น การใช้ผลิตภัณฑ์บริเวณจุดซ่อนเร้น เป็นกระเพาะปัสสาวะอักเสบแบบเรื้อรัง การฉายรังสีบริเวณกล้ามเนื้อเชิงกราน แต่มักจะเกิดขึ้นได้น้อยมาก โรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบพบในผู้หญิงมากกว่าผู้ชาย และพบได้ในทุกเพศทุกวัย โดยช่วงอายุที่พบโรคนี้มาก คือ ตั้งแต่อายุ 20 ปีขึ้นไป หากเกิดจากการอักเสบเฉียบพลัน สามารถรักษาหายได้ภายใน 2-3 สัปดาห์ หรือจากการอักเสบเรื้อรัง ซึ่งมักมีอาการอักเสบเป็นๆ หายๆ เรื้อรัง ถ้าไม่ได้รับการรักษาเชื้อโรคอาจลุกลามไปที่ไต ทำให้กรวยไตอักเสบได้ และถ้าปล่อยให้เป็นเรื้อรังอาจทำให้เกิดภาวะไตวายเรื้อรังแทรกซ้อนได้ อาการของโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ คือ ปัสสาวะบ่อย ครั้งละน้อยๆ รู้สึกปวดแสบขณะปัสสาวะ ปวดบริเวณท้องน้อย ในบางรายจะมีเลือดปนในปัสสาวะ และมีอาการคล้ายปัสสาวะไม่สุดอยู่ตลอดเวลา ทั้งนี้ มีปัจจัยเสี่ยงของโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ ดังนี้ 1. ในเพศหญิง ด้วยเหตุผลทางด้านสรีระ เนื่องจากท่อปัสสาวะของผู้หญิงสั้นกว่าผู้ชาย เชื้อโรคบริเวณปากท่อปัสสาวะจึงเข้าสู่กระเพาะปัสสาวะได้ง่ายกว่า 2. การดื่มน้ำน้อย ทำให้ไม่ค่อยได้ปัสสาวะ ปัสสาวะจึงแช่ค้างอยู่นาน ส่งผลให้เชื้อโรคเจริญเติบโตได้ดี 3. อาจเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อบริเวณอวัยวะเพศและท่อปัสสาวะหลังหมดประจำเดือน จึงทำให้ป้องกันเชื้อโรคต่างๆ ได้น้อยลง 4. การกลั้นปัสสาวะ ยิ่งกลั้นปัสสาวะนานเท่าไหร่ ก็จะยิ่งทำให้เชื้อแบคทีเรียอยู่ในร่างกายนานขึ้นเท่านั้น และนำไปสู่การติดเชื้อได้ 5. การคุมกำเนิด โดยผู้หญิงที่มีการคุมกำเนิดด้วยการใช้ยาฆ่าอสุจิในช่องคลอด 6. การไม่เปลี่ยนแผ่นผ้าอนามัยและผ้าอนามัยแบบสอด อาจนำไปสู่โรคติดเชื้อทางเดินปัสสาวะได้ง่ายขึ้น ท่านผู้ฟังครับ/คะ การรักษาโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ แพทย์จะรักษาด้วยการใช้ยาปฏิชีวนะ และในขณะที่มีอาการให้ดื่มน้ำมากๆ อย่างน้อยวันละ 8-10 แก้ว เพื่อขับเชื้อออกจากปัสสาวะ หากอาการไม่ดีขึ้น ควรรีบพบแพทย์โดยทันที เมื่อรักษาหายแล้วพยายามอย่ากลั้นปัสสาวะ เพราะอาจจะกลับมาเป็นซ้ำได้อีกครับ/ค่ะ จบบทความประจำวัน เรื่อง “กระเพาะปัสสาวะอักเสบ โรคใกล้ตัว” เรียบเรียงโดย อรัญญา ชมชื่น / เตชินท์ มัชฌันติกะ นำเสนอ ท่านผู้ฟังที่สนใจบทความดังกล่าว สามารถดาวน์โหลดได้ที่เว็บไซต์ สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย radiothailand.prd.go.th หรือติดต่อได้ที่ส่วนกระจายเสียงในประเทศ โทรศัพท์ 0 2277 3804 ในวันและเวลาราชการ ที่มา : โรงพยาบาลวิชัยยุทธ